Το Μνημείο του Χορού του Ζαλόγγου
Έγινε ενημέρωση: 12 Σεπ
Ένας τόπος ανάμεσα στη μνήμη και τον ορίζοντα
Η φωτεινή σιλουέτα του φαίνεται ήδη από μακριά.
Όποιος κινείται κατά μήκος της ακτής κοντά στην Πρέβεζα, μπορεί να το ανακαλύψει ξαφνικά ανάμεσα στον ουρανό και τα βουνά. Έξι μορφές μοιάζουν να κινούνται χέρι χέρι πάνω στη ράχη του βουνού. Από απόσταση, το μνημείο φαίνεται σχεδόν ελαφρύ. Μόνο όταν πλησιάζει κανείς, καταλαβαίνει πόσο μεγάλο είναι πραγματικά.
Φτάνοντας ψηλά στο βουνό του Ζαλόγγου, το βλέμμα πέφτει πρώτα στο τοπίο. Το Ιόνιο πέλαγος απλώνεται στο βάθος, ο άνεμος περνά πάνω από τις πλαγιές και οι λευκόγκριζες πέτρινες μορφές ξεχωρίζουν μπροστά στον ουρανό.
Το μνημείο θυμίζει ένα από τα πιο γνωστά γεγονότα στην ιστορία της Ηπείρου.
Σύντομες πληροφορίες: Το Μνημείο του Χορού του Ζαλόγγου
Περιοχή: Βουνό Ζάλογγο, κοντά στην Καμαρίνα και την Πρέβεζα, Ήπειρος
Ιδανικό για: ιστορία, ανοιχτή θέα, φωτογραφία, ήσυχους τόπους και ιδιαίτερες στιγμές μέσα στο τοπίο
Καλό να γνωρίζεις: Το μνημείο δεν είναι άμεσα προσβάσιμο με αυτοκίνητο. Από την περιοχή της Μονής Αγίου Δημητρίου οδηγεί ένα πλακόστρωτο μονοπάτι με πολλά σκαλιά προς το μνημείο. Η ανάβαση είναι ξεκάθαρα μέρος της εμπειρίας εδώ.
Καλύτερη ώρα: Το πρωί ή αργά το απόγευμα, όταν το φως είναι πιο απαλό και η διαδρομή γίνεται πιο ευχάριστη. Το καλοκαίρι, το εκτεθειμένο μονοπάτι μπορεί να γίνει πολύ ζεστό.
Unfiltered συμβουλή: Μην κοιτάς μόνο το ίδιο το μνημείο. Ήδη κατά την ανάβαση, οι προοπτικές αλλάζουν συνεχώς: βράχοι, δέντρα, σκαλιά, άνεμος και ξανά και ξανά η θέα πάνω από την Ήπειρο, το Ιόνιο πέλαγος και το τοπίο γύρω από την Πρέβεζα.
Τοποθεσία: Δες το Μνημείο του Χορού του Ζαλόγγου στο Google Maps.
Η ιστορία πίσω από το μνημείο
Τον Δεκέμβριο του 1803 έληξε η μακρά αντίσταση των Σουλιωτών απέναντι στον Αλή Πασά των Ιωαννίνων. Κατά τη διάρκεια της φυγής, μια ομάδα γυναικών και παιδιών βρέθηκε σε αδιέξοδη κατάσταση στα υψώματα του Ζαλόγγου.
Σύμφωνα με την παράδοση, οι γυναίκες επέλεξαν τον θάνατο αντί για την αιχμαλωσία και τη σκλαβιά. Λέγεται ότι έριξαν πρώτα τα παιδιά τους και στη συνέχεια τις ίδιες τους τις ζωές από τα βράχια. Αργότερα, από αυτή την αφήγηση γεννήθηκε η ιστορία του «Χορού του Ζαλόγγου», όπου οι γυναίκες, τραγουδώντας και κρατώντας η μία το χέρι της άλλης, προχώρησαν προς τη μοίρα τους.
Οι ιστορικοί συζητούν μέχρι σήμερα επιμέρους λεπτομέρειες αυτής της παράδοσης. Το αν πράγματι υπήρξε χορός και τραγούδι δεν μπορεί να αποδειχθεί με ιστορική βεβαιότητα. Ωστόσο, θεωρείται ιστορικά καταγεγραμμένο ότι γυναίκες από το Σούλι έδωσαν τέλος στη ζωή τους εδώ, για να αποφύγουν την αιχμαλωσία.
Ακριβώς αυτός ο συνδυασμός ιστορίας, μνήμης και θρύλου κάνει τον τόπο ξεχωριστό μέχρι σήμερα.
Ένα μνημείο της νεότερης εποχής
Το εντυπωσιακό είναι ότι το ίδιο το μνημείο δεν μοιάζει καθόλου παλιό.
Οι έξι στιλιζαρισμένες γυναικείες μορφές θυμίζουν περισσότερο σύγχρονη τέχνη παρά ένα κλασικό πολεμικό μνημείο. Το γλυπτό σχεδιάστηκε από τον Έλληνα γλύπτη Γιώργο Ζογγολόπουλο. Μετά από αρκετά χρόνια εργασιών, εγκαινιάστηκε το 1961.
Το μνημείο έχει μήκος περίπου 18 μέτρα και ύψος περίπου 13 μέτρα. Στο εσωτερικό του υπάρχει κατασκευή από μπετόν, ενώ εξωτερικά χρησιμοποιήθηκαν περισσότεροι από 4.000 ανοιχτόχρωμοι ασβεστολιθικοί λίθοι.
Από απόσταση, οι μορφές φαίνονται σχεδόν αφηρημένες. Με κάθε βήμα πιο κοντά, όμως, διακρίνονται όλο και περισσότερο οι υπαινικτικές γραμμές των σωμάτων και τα ενωμένα χέρια. Η κίνηση των μορφών θυμίζει μια αλυσίδα ανθρώπων που προχωρούν μαζί.
Ο δρόμος προς τα πάνω
Πολλοί θυμούνται ιδιαίτερα τα σκαλιά που οδηγούν στο μνημείο.
Από την περιοχή της Μονής Αγίου Δημητρίου οδηγεί ένα πλακόστρωτο μονοπάτι με αρκετές εκατοντάδες σκαλιά προς το μνημείο. Κατά την ανάβαση, η θέα ανοίγεται όλο και περισσότερο πάνω από το τοπίο της Ηπείρου.
Όταν φτάσει κανείς στην κορυφή, το μνημείο μοιάζει διαφορετικό απ’ ό,τι στις φωτογραφίες. Το μέγεθός του δύσκολα μπορεί να εκτιμηθεί από απόσταση. Ταυτόχρονα, στέκεται με έναν παράξενα ήσυχο τρόπο μέσα στο τοπίο.
Ίσως ακριβώς εκεί να βρίσκεται η δύναμή του.
Δεν αφηγείται την ιστορία του με πολλά λόγια. Δείχνει μόνο έξι μορφές που κρατιούνται από τα χέρια. Όλα τα υπόλοιπα τα φέρνει μαζί του ο επισκέπτης: τη γνώση των γεγονότων, τα ερωτήματα για την ελευθερία, τη μνήμη και το τίμημα των αποφάσεων.
Ένα μνημείο που δεν περνά απαρατήρητο
Γύρω από την Πρέβεζα υπάρχουν πολλά μέρη που αφηγούνται την ιστορία της περιοχής. Το Μνημείο του Ζαλόγγου ανήκει σε εκείνα που ξεχωρίζουν ήδη με την παρουσία τους.
Όχι λόγω περίτεχνων διακοσμήσεων ή μεγάλων επιγραφών.
Αλλά επειδή οι έξι μορφές πάνω στη ράχη του βουνού είναι αμέσως αναγνωρίσιμες ακόμη και από μεγάλη απόσταση — σαν να συνεχίζουν ακόμη να περπατούν μαζί κατά μήκος του ορίζοντα.
Πρακτικές πληροφορίες για την επίσκεψή σου
Το Μνημείο του Χορού του Ζαλόγγου προσεγγίζεται με τα πόδια από την περιοχή της Μονής Αγίου Δημητρίου. Ο δρόμος προς τα πάνω είναι πλακόστρωτος και εύκολα αναγνωρίσιμος, αλλά περνά από πολλά σκαλιά και, ανάλογα με τον καιρό, μπορεί να φανεί κουραστικός.
Κλειστά παπούτσια ή τουλάχιστον καλά σανδάλια είναι πιο άνετα από απλές σαγιονάρες. Ιδιαίτερα το καλοκαίρι, αξίζει να έχεις μαζί σου νερό και να αποφεύγεις τη μεσημεριανή ζέστη. Η ανάβαση δεν είναι υπερβολικά μεγάλη, αλλά είναι εκτεθειμένη, πετρώδης και κάτω από τον ήλιο ζεσταίνεται γρήγορα.
Φτάνοντας στην κορυφή, το μνημείο μοιάζει διαφορετικό απ’ ό,τι από απόσταση. Οι μορφές είναι μεγαλύτερες, πιο ήσυχες και πιο σωματικές απ’ όσο περιμένει κανείς βλέποντάς τες από χαμηλά. Ταυτόχρονα, η θέα ανοίγεται πλατιά πάνω από το τοπίο της Ηπείρου, μέχρι τη θάλασσα και την παραλιακή περιοχή γύρω από την Πρέβεζα.
Ο τόπος δεν είναι μόνο σημείο θέας. Θυμίζει ένα τραγικό κεφάλαιο της τοπικής ιστορίας. Γι’ αυτό αξίζει, φτάνοντας πάνω, όχι μόνο να βγάλει κανείς φωτογραφίες, αλλά και να σταθεί για λίγο ήσυχα και να αφήσει τον τόπο να λειτουργήσει μέσα του.
Ανακάλυψε περισσότερη ιστορία και ήσυχους τόπους στην Ήπειρο
Αν σε ενδιαφέρουν τόποι όπου το τοπίο, η μνήμη και η ιστορία βρίσκονται πολύ κοντά, αυτά τα άρθρα ταιριάζουν πολύ με αυτή την ιστορία:
Σχόλια